İstanbul, 28.02.2011

 

 

DUYURU 274

 

 

 

Konu: 6111 Sayılı Kanundaki matrah ve vergi artırımı ile vergi ve SGK borçlarına getirilen ödeme kolaylıkları dışında önemli görülen diğer hükümler hakkında.

 

25.02.2011 Tarih ve  27857 (1. mükerrer) sayılı Resmi Gazetede yayımlanan  Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunda matrah ve vergi artırımı ile vergi ve SGK borçlarına getirilen ödeme kolaylıkları dışında önemli kimi hususlarda hüküm altına alınmıştır.

Aşağıda yasal düzenlemede önemli görülen hususların üzerinde durulmuş olup, uygulayıcıların Yasa metni ve uygulamaya yönelik yayımlanacak tebliğleri incelemeleri önem arz etmektedir.

 

1- İşletmede Mevcut Olduğu Halde Kayıtlarda Yer Almayan Emtia, Makine, Teçhizat ve Demirbaşlar (Madde: 10)

Gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri (adi, kollektif ve adi komandit şirketler dâhil), işletmelerinde mevcut olduğu halde kayıtlarında yer almayan emtia, makine, teçhizat ve demirbaşları kendilerince veya bağlı oldukları meslek kuruluşunca tespit edilecek rayiç bedel ile bu Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üçüncü ayın sonuna kadar bir envanter listesi ile vergi dairelerine bildirmek suretiyle defterlerine kaydedebileceklerdir. Bildirime dahil edilen kıymetler için amortisman ayrılmayacaktır.

Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, aktiflerine kaydettikleri emtia için ayrı, makine, teçhizat ve demirbaşlar için ayrı olmak üzere özel karşılık hesabı açacaklardır. Emtia için ayrılan karşılık, ortaklara dağıtılması veya işletmenin tasfiye edilmesi halinde sermayenin unsuru sayılacak ve vergilendirilmeyecektir. Makine, teçhizat ve demirbaşlar envantere kaydedilecek ve ayrılan karşılık birikmiş amortisman addolunacaktır. İşletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler ise söz konusu emtiayı defterlerinin gider kısmına satın alınan mal olarak kaydedeceklerdir.

Beyan edilen; genel orana tabi makine, teçhizat, demirbaş ve emtiaların bedeli üzerinden % 10 oranı, indirimli orana tabi diğer makine, teçhizat, demirbaş ve emtiaların bedeli üzerinden tabi olduğu oranların yarısı esas alınarak katma değer vergisi hesaplanır ve ayrı bir beyanname ile sorumlu sıfatıyla beyan edilerek, beyanname verme süresi içinde ödenecektir. Makine, teçhizat ve demirbaşlar üzerinden ödenen bu vergi hesaplanan katma değer vergisinden indirilemeyecektir. Emtia üzerinden ödenen vergi genel esaslara göre indirilecektir.

Bildirilen kıymetlerin satılması halinde satış bedeli, bunların deftere kaydedilen değerinden düşük olamayacaktır.

Özel tüketim vergisi konusuna giren malları beyan eden ve alış belgelerini ibraz edemeyen mükelleflerin bu malların beyan tarihindeki miktarı ve emsal bedeli üzerinden geçerli olan özel tüketim vergisini yukarıda belirtilen beyanname verme süresi içinde ayrı bir beyanname ile beyan ederek aynı süre içinde ödemeleri halinde bu mallar bakımından 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 4 üncü maddesinin (3) numaralı fıkrası hükmü uygulanmayacak, bu şekilde beyan edilerek ödenen özel tüketim vergisi için vergi cezası kesilmeyecektir.

 

 

 

2-Kayıtlarda Yer Aldığı Halde İşletmede Bulunmayan Emtia, Kasa Mevcudu ve Ortaklardan Alacaklar (Madde : 11)

Gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri (adi, kollektif ve adi komandit şirketler dahil), kayıtlarında yer aldığı halde işletmelerinde mevcut olmayan emtialarını, bu Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üçüncü ayın sonuna kadar, aynı nev'iden emtialara ilişkin cari yıl kayıtlarına göre tespit edilen gayrisafi kâr oranını dikkate alarak fatura düzenlemek ve her türlü vergisel yükümlülüklerini yerine getirmek suretiyle kayıt ve beyanlarına intikal ettirebileceklerdir. Gayrisafi kâr oranının cari yıl kayıtlarına göre tespit edilemediği hallerde, mükellefin bağlı olduğu meslek odalarının belirleyeceği oranlar esas alınacaktır.

 Bilanço esasına göre defter tutan kurumlar vergisi mükellefleri, 31/12/2010 tarihi itibarıyla düzenleyecekleri bilançolarında görülmekle birlikte işletmelerinde bulunmayan kasa mevcutları ve işletmenin esas faaliyet konusu dışındaki işlemleri dolayısıyla (ödünç verme ve benzer nedenlerle ortaya çıkan) ortaklarından alacaklı bulunduğu tutarlar ile ortaklara borçlu bulunduğu tutarlar arasındaki net alacak tutarlarını bu Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üçüncü ayın sonuna kadar vergi dairelerine beyan etmek suretiyle kayıtlarını düzeltebileceklerdir. Bu kapsamında beyan edilen tutarlar üzerinden % 3 oranında hesaplanan vergi, beyanname verme süresi içinde ödenir.

 

3-Sigortalılık Statülerinin Belirlenmesi (Madde : 33)

5510 Sayılı Kanunun 53. Maddesinde yapılan değişiklik ile aynı anda birden fazla  sigortalılık statüsüne (SSK-Bağkur-Emekli Sandığı) tabi olunması halinde hangisinin dikkate alınacağı hüküm altına alınmıştır. Bu hallerde öncelikle Emekli Sandığının (4c), bu statüye tabi olunmaması halinde ise SSK’lılığın (4a) dikkate alınacağı anlaşılmaktadır.

 

4- Vergi Levhası Asma Zorunluluğunun Kaldırılması (Madde :82)

 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 5 inci maddesinin beşinci fıkrasındaki “levhayı merkezlerine, şubelerine, satış mağazalarına iş sahipleri ile mükellefler tarafından kolayca okunup görünecek şekilde asmak zorundadırlar.” ibaresi “levhayı almak zorundadırlar.” şeklinde değiştirildiğinden, vergi levhası asmak zorunluluğu yürürlükten kalkmıştır.

 

5- Varlık Barışı Kanununa İlişkin Yerine Getirilmeyen Yükümlülükler İçin Ek Süre (Geçici Madde :3)

Geçici 3. madde ile  5811 sayılı Bazı Varlıkların Milli Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Kanun (Varlık Barışı) kapsamındaki taahhütlerin (yurt dışından varlık getirilmesi, sermaye arıtımlarının yapılması ve vergilerin ödenmesi) yerine getirilmesi için ek süre öngörülmüş, bu ek sürelerde bu ödevlerin yerine getirilmesi halinde 5811 Sayılı Yasa hükümlerinden yararlanılması öngörülmüştür.

 

6- İstihdamın Teşviki (Madde : 74)

4447 Sayılı Kanuna eklenen Geçici 10. maddede 31/12/2015 tarihine kadar işe alınan ve gerekli şartları taşıyan sigortalıların prime esas kazançları üzerinden hesaplanan sigorta primlerinin işveren hisselerine ait tutarın, İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanması hüküm altına alınmıştır. Bu destek unsurlarına ilişkin şartlar ve süreler Geçici 10. maddede açıkça belirtilmiştir.

 

 

Durum bilgilerinize sunulur.

                                                                                                  Saygı ile,

                                                                                                        Dr. Oktay GÜVEMLİ